ĐIỂM BÁO MẠNG
- Quốc tế: Ông Tập Cận Bình mong muốn mở rộng hợp tác với châu Âu (VNN 6/7/2021)-Tại Sao Hoa Kỳ lại bỏ ngỏ Thái Bình Dương? (BVN 6/7/2021)-Lễ kỷ niệm 100 năm có thể là sự kiện trọng thể cuối cùng của Đảng Cộng Sản Trung Quốc (TD 6/7/2021)-Chuyến đi bộ không gian đầu tiên ở trạm vũ trụ mới của Trung Quốc (VNN 5/7/2021)-Học thuyết Biden có gì mới? (BVN 4/7/2021)-Nguyễn Quang Dy-Đừng để đảng Cộng hòa trở thành một đảng phản động (TD 4/7/2021)-J.Nguyễn-Báo Anh, Mỹ viết về Đại tướng Trần Thiện Khiêm qua đời (BBC 3-7-21)-Phương thức kiểm soát xã hội của TQ dưới thời Tập Cận Bình (BVN 3/7/2021)-WHO cảnh báo không uống giảm đau, chống dị ứng trước tiêm vắc xin Covid-19 (VNN 2/7/2021)-Đội ngũ của ông Trump âm thầm ra mắt mạng xã hội mới (VNN 2/7/2021)-Lễ kỷ niệm 100 năm ngày thành lập Đảng Cộng Sản Trung Quốc: Những vấn đề xoay quanh (TD 2/7/2021)-Nhóm người Việt khiến Facebook mất 36 triệu USD thế nào (VnEx 1-7-21)-Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Rumsfeld qua đời (VNN 1/7/2021)-Nắng nóng dữ dội ở Canada, hàng trăm người thiệt mạng (VNN 1/7/2021)-Kỷ niệm thành lập Đảng, Chủ tịch Trung Quốc tuyên bố mục tiêu trăm năm thứ hai (VNN 1/7/2021)-Việt – Lào: Hoài niệm quá khứ và khúc nhôi tương lai (TD 1/7/2021)-Đinh Hoàng Thắng-Một cuộc “chiến tranh lạnh” có thật sự xảy ra giữa Trung Quốc và Mỹ (TD 30/6/2021)-Kinh tế Trung Quốc có dấu hiệu suy yếu (KTSG 30/6/2021)-Dân Triều Tiên lo lắng trước vẻ "tiều tụy" của Kim Jong Un (VNN 28/6/2021)-Trung Quốc công bố video mới về cuộc thám hiểm sao Hỏa (VNN 28/6/2021)-Nhìn lại 100 năm Đảng Cộng sản Trung Quốc–những khoảnh khắc tự do (TD 28/6/2021)-Ở xứ Ả rập, chính phủ lập Bộ Hạnh phúc vì dân (TVN 27/6/2021)-Vaccine Nano Covax được “công nhận” trên website của WHO nghĩa là sao? (TD 27/6/2021)-Đỗ Hùng-Indonesia có số ca Covid-19 cao kỷ lục,Trung Quốc đạt mục tiêu tiêm chủng (VNN 27/6/2021)-Quan hệ Việt Nam - Bắc Hàn: tương đồng về ý thức hệ cộng sản, khác biệt trong quan hệ với Trung Quốc (RFA 26-6-21)-
- Trong nước: Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư khai mạc Hội nghị Trung ương ba, khóa XIII (GD 5/7/2021)-Hội nghị Trung ương 3: Lấy phiếu 23 chức danh trước khi giới thiệu ra Quốc hội (VNN 5/7/2021)-Thủ tướng chủ trì Hội nghị trực tuyến của Chính phủ với các địa phương (GD 3/7/2021)-Thủ tướng quyết định thi hành kỷ luật Thiếu tướng Trần Văn Tài (GD 2/7/2021)-“Chế độ toàn trị tài đức” cản trở việc ngăn chặn suy thoái của quan chức (RFA 1-7-21)-Nguyên Chủ tịch tỉnh Bình Dương và các đồng phạm bị khởi tố (GD 30/6/2021)-Chi trả lương hưu, trợ cấp Bảo hiểm xã hội tháng 7 và tháng 8/2021 cùng một kỳ (GD 28/6/2021)-Tôi đã bị quên tháng 6+7-TPHCM: Hơn 710.000 người được tiêm vaccine Covid-19 trong đợt 4 (KTSG 28/6/2021)-Dịch Covid-19 bùng phát: Bí thư Nguyễn Văn Nên: Tìm F0 bằng chiến dịch xét nghiệm rộng toàn TP (Zing 28-6-21)-Dàn nội các Chính phủ Phạm Minh Chính đều đang có mặt ở Sài Gòn (Việt Nam Thời Báo 27-6-21)-Ngày tất bật của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại TP.HCM (Zing 27-6-21)-Dịch COVID-19 còn phức tạp, không chủ quan nhưng có thể lạc quan (LĐ 27-6-21)-'lạc quan' là thành tố của 'chủ quan' !-Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long nói gì về diễn biến dịch Covid-19 tại TP HCM? (NLĐ 27-6-21)-Sài Gòn thành ổ dịch và chuyện 'cây táo nở hoa' (BBC 26-6-21)-Chen chúc tiêm vắc xin ở TP.HCM: Mầm bệnh ở chính nơi muốn ngừa bệnh (TVN 26/6/2021)- Phó thủ tướng đề nghị TP.HCM thực hiện Chỉ thị 16 chống Covid-19 “leo thang“ (TN 25-6-21)-TPHCM chưa tiêm ngừa Covid-19 cho người trên 65 tuổi trong đợt này (TBKTSG 25-6-21)-Đạo đức báo chí trong môi trường kỹ thuật số: Thách thức và thích nghi (GD 25/6/2021)-
- Kinh tế: Người nghèo oằn mình trong 'cơn bão' dồn dập của Covid-19 (KTSG 5/7/2021)-Ai đem lại sự 'bình thường' cho nền kinh tế? (KTSG 5/7/2021)-Từ 5-7, TP. Thủ Đức cấp giấy phép xây dựng trực tuyến (KTSG 5/7/2021)-Xét duyệt hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng Covid-19 trong vòng 7 ngày (KTSG 5/7/2021)-Nhiều người Canada muốn làm việc tại nhà kể cả khi Covid-19 chấm dứt (KTSG 5/7/2021)-Ưu tiên vaccine cho lao động tự do, tiếp xúc và di chuyển nhiều (KTSG 5/7/2021)-Tiểu thương chật vật trong 'mùa đóng cửa chợ' để phòng chống dịch (KTSG 5/7/2021)-'Gánh xôi' của bà lão 72 tuổi nuôi sống cả gia đình 5 người (KTSG 5/7/2021)-Liên minh OPEC+ bế tắc về kế hoạch tăng sản lượng dầu (KTSG 5/7/2021)-Xót xa tòa nhà nghìn tỷ bỏ hoang, hé lộ sự thật về cơn sốt đất mới ở ven đô (DT 4-7-21)-Mức nước hồ thủy điện lớn ở miền Bắc xuống sát mực nước chết (TP 4-7-21)-Bộ Công Thương: Việt Nam chưa có chính sách ô tô điện đúng nghĩa (DT 4-7-21)-99% nhà máy điện than mới tại Việt Nam không có lợi ích kinh tế (Leader 4-7-21)-Hà Nội bắt giữ 10 tấn nội tạng bốc mùi chuẩn bị chuyển vào miền Nam (PN 4-7-21)
- Giáo dục: Thầy Túc: sách giáo khoa Khoa học tự nhiên lớp 6 có nhiều lỗi sai nguy hiểm (GD 6/7/2021)-Công ty "huấn luyện doanh nhân CEO" biến 2 cao đẳng công lập thành cơ sở? (GD 6/7/2021)-Hiệu trưởng cấp 2 Ngư Lộc vi phạm quy chế, Phòng sẽ đề nghị kỷ luật (GD 6/7/2021)-Có thầy cô bắt học trò soạn bài còn mình đi mua giáo án, vì đâu nên nỗi? (GD 6/7/2021)-Cách tính điểm xét tốt nghiệp 2021 (GD 6/7/2021)-13 thí sinh Hà Nội chưa thể dự thi tốt nghiệp đợt 1 (GD 6/7/2021)-7 học bổng du học Thụy Điển dành cho sinh viên quốc tế (GD 6/7/2021)-Không ôn luyện ở trung tâm tiếng Anh nào, nam sinh lớp 11 vẫn đạt 8.0 IELTS (GD 6/7/2021)-Nữ sinh duy nhất tốt nghiệp xuất sắc ngành Nông học, Học viện Nông nghiệp (GD 6/7/2021)-Các bậc cha mẹ, thầy cô giám thị hãy giúp học trò tránh "chết đứng vì dế cưng" (GD 5/7/2021)-Hà Nội hạ điểm chuẩn vào lớp 10 các trường chuyên (GD 5/7/2021)-
- Phản biện: 99% nhà máy điện than mới tại Việt Nam không có lợi ích kinh tế (BVN 6/7/2021)-Nhật Minh-5 điều nhạy cảm người miền Bắc nên biết về miền Nam (Luật Khoa 5-7-21)-(TD)-Sự thật không bao giờ cũ (BVN 5/7/2021)-Tạ Duy Anh-Trốn thuế: tội danh sẽ thay thế cho các ‘bản án chính trị’? (BVN 5/7/2021)-Lê Dũng Vova – Một nhà báo lề trái nữa bị loại bỏ bất công… (BVN 5/7/2021)-Mai Tú Ân-Cái nắm đấm đẫm lệ và chủ nghĩa tư bản Vượng Vin (TD 5/7/2021)-J.Nguyễn-Điện lại điên (TD 4/7/2021)-Trần Mạnh Quân-Tuyên truyền bị phản tuyên truyền! (TD 4/7/2021)-Mai Bá Kiếm-Điện toán đám mây “Make in Vietnam”: Bài học từ Huawei (VNN 4/7/2021)-Vài liên tưởng về một giấc mơ (BVN 4/7/2021)(TD)-Nguyễn Đình Cống-Cái đuôi của chính trị (BV 4/7/2021)-(TD )-Phạm Đình Trọng-Nhà báo Mai Phan Lợi bị tạm giữ từ ngày 24/6, nay chính thức bị tạm giam và khởi tố (BVN 4/7/2021)-Tuấn Khanh-Báo chí cách mạng Việt Nam* (BVN 4/7/2021)-Nguyễn Thông-Vụ cờ đỏ trong sân vận động, may là chưa xuất hiện cờ búa liềm (TD 4/7/2021)-J.Nguyễn-Chuyện lá cờ đỏ (TD 3/7/2021)-Lâm Bình Duy Nhiên- (TD )-Quốc kỳ Việt Nam trên khán đài Euro, vô duyên hay đáng tự hào? (TD 3/7/2021)-Đỗ Hùng-Trung tâm của sự nghiệp đổi mới giáo dục là thày, trò hay… toa tàu? (1)(2)(3)(4) (GD 3/7/2021)-Dương Xuân Thành-Lê Dũng Vova (BVN 3/7/2021)-Nguyễn Lân Thắng--Tai họa từ đâu tới? (TD 2/7/2021)-Nguyễn Đình Cống-Nhà báo Mai Phan Lợi bị bắt vì tội “trốn thuế” (TD 2/7/2021)-BTV-Vụ quân nhân tử vong: Mô típ hành xử quen thuộc của chính quyền với những cái chết bất minh (BVN 2/7/2021)-Yên Khắc Chính-Em Đô tự tử hay chết vì lý do gì?! (BVN 2/7/2021)-Hy vọng ngòi nổ sẽ được tháo và câu hỏi ai là thế lực thù địch ở đây ? (TD 2/7/2021)-Lưu Trọng Văn-Hãy để sự thật cất lời (TVN 1/7/2021)-Uông Ngọc Dậu-Vì sao dư luận phẫn nộ về cái chết của chiến sỹ Đô? (TD 1/7/2021)-Chu Mộng Long-Người thực thi pháp luật vi phạm pháp luật (BVN 1/7/2021)(TD)-Nguyễn Thông-Hộ khẩu – Định chế thọ 2377 tuổi (TD 2/7/2021)- Đặng Đinh Mạnh-Lựa chọn (TD 1/7/2021)-Chúng ta có sẵn sàng cho một đại dịch khác xảy đến chưa? (TD 1/7/2021)-Việt Linh-Phật giáo Việt Nam sẽ hồi sinh? (TD 1/7/20210-J. Nguyễn-Ở Việt Nam ý thức dân tộc còn mang tính làng xã (BVN 1/7/2021)-Nguyễn Minh Thảo-Bắt đầu bỏ sổ hộ khẩu giấy: Liệu người dân đã hết khổ vì hộ khẩu ? (TD 29/6/2021)-Thanh Ngọc/LK-Dẹp ngay những “hòn đá tảng” thông tư, văn bản kém chất lượng (LĐ 29-6-21)-“Tìm F0 covid-19” và “Diệt F0 cúm gia cầm”! (TD 28/6/2021)-Mai Bá Kiếm-NGU và BẤT LƯƠNG là hai cái khác nhau (BVN 28/6/2021)-Nguyễn Huy Cường-Tóm tắt vụ án Nguyễn Văn Chưởng (TD 28/6/2021)-Lê Văn Hòa-Bao giờ dân nổi can qua…(TD 27/6/2021)-Thái Hạo-Liệu có tái thẩm vụ án Hồ Duy Hải với chứng cứ ngoại phạm mới? (BVN 27/6/2021)-Diễm Thi/RFA-Nền công chức chứng chỉ (BVN 27/6/2021)-Trần Anh Tú-Đừng an dân bằng cách thay đổi phép thống kê! (TD 26/6/2021)-Mai Bá Kiếm-Lại nói về báo chí (Phần 2)(Phần 3)-Nguyễn Thông-Khó xác định hành vi "nịnh bợ trong sáng" và "nịnh bợ không trong sáng"(LĐ 25-6-21)-Thanh Trà-Tương lai nào cho chúng ta? (TD 24/6/2021)-Huy Nguyễn-Tầng lớp tinh hoa đã hủ bại quá mức? (TD 24/6/2021)-Lê Văn Tích-
- Thư giãn: 3C-Áp lực của đại thành công (viet-studies 5-7-21)-(TD)- Nam Nguyen- Nhớ ông Sáu Dân (BVN 1/7/2021)-Tương Lai-
Ngóng báo
Cứ đến dịp này, ngày Báo chí cách mạng Việt Nam 21.6, người ta lại sôi nổi luận bàn về báo chí, nhà báo. Nào là định hướng, trách nhiệm, nghề nghiệp, đạo đức, bút sắc lòng trong, nào là kinh nghiệm, tay nghề, điều hay điều dở… Gần một thế kỷ, báo chí cách mạng đã rong ruổi, thường là nước kiệu, trên con đường mà dân tộc đã đi thì có biết bao điều để cùng nhau ôn lại, tự hào, rút kinh nghiệm. Báo chí mặc nhiên là một phần không thể thiếu của cuộc sống, như ta phải ăn cơm hằng ngày vậy.
Người nông dân đem cho đời hạt gạo cây rau, ngư dân cho con cá, diêm dân cho hạt muối, còn báo chí mà cụ thể là nhà báo cho chúng ta thông tin. Dòng đời trôi không ngừng, thông tin sinh sôi nảy nở không ngừng, báo chí chính là bình chứa cung cấp cho mọi người nguồn nước thông tin ấy. Tôi nghĩ rằng, chả cần phải đao to búa lớn, đại ngôn này nọ về vai trò, nhiệm vụ, chức năng… của báo chí, chỉ cần gói lại rằng báo chí đồng nghĩa với thông tin, đáp ứng nhu cầu thông tin cho con người, thế là đủ.
Nghe thì nhẹ, nhưng quả thực không đơn giản. Điều dễ nhận ra là ở một nước như nước ta đang tồn tại mấy trăm tờ báo nhưng nhặt ra nào có bao nhiêu tên tuổi. Phải nói thẳng điều này, làm nên giá trị cộng đồng rộng rãi cho tờ báo không phải là tầm cỡ vật chất nhà cao cửa rộng, đền miếu cây đa, cũng không phải từ uy quyền cơ quan chủ quản của tờ báo mà là từ sức nặng thông tin nó đem tới mỗi ngày. Thông tin thời sự, nhanh, nóng, đầy đủ, phong phú, khách quan tạo cho báo chí sức sống vững bền, chắc chắn.
Tôi lấy ví dụ, không ít tờ báo thuộc cơ quan trung ương, được hỗ trợ nhiều thứ nhưng có lẽ phải tâm phục, khẩu phục báo Tuổi trẻ, cho dù cơ quan chủ quản tờ báo này chỉ là Đoàn thanh niên của một thành phố. Lượng phát hành và phạm vi phủ sóng thông tin cực lớn. Sức mạnh phản biện và tính nhanh nhạy kịp thời khó tờ nào theo kịp. Những tiêu chí ấy cực kỳ quan trọng, khi đưa lên bàn cân, nhiều tờ báo trung ương phải gọi báo Tuổi trẻ, báo Thanh Niên (cũng của bên tổ chức thanh niên) bằng… bác, thậm chí bằng cụ.
Thời đại ngày nay là thời đại thông tin. Đã qua rồi thời bao cấp, kể cả bao cấp thông tin. Hãy trả báo chí về xã hội dân sự phù hợp với nền kinh tế thị trường, bắt nó tự cung tự cấp, tự hạch toán; nếu làm hay, có tư cách đứng đắn, đàng hoàng, thời sự, khách quan, không câu khách rẻ tiền, đủ sức thu hút được bạn đọc… thì tồn tại, thì sống. Còn không thì tự tiêu vong. Báo gì thì báo cũng cứ phải tự lo, phải chấm dứt sống dựa ngậm vào bầu vú ngân sách. Dân không thể cứ còng lưng mãi đóng thuế nuôi những tờ báo mà cả đời họ không đọc, chỉ có tác dụng gói xôi. Tờ báo có giá trị là tờ báo bán được, người đọc tự bỏ tiền túi ra mua để đáp ứng khao khát thông tin chứ không phải thứ để gói xôi, cho không, đút vào ngăn kéo.
Cơ quan chủ quản hoặc nhãn mác tờ báo không có nghĩa đồng nhất với chỗ đứng của nó trong lòng bạn đọc. Khi mua báo cũng như khi đánh giá uy tín, người ta không nhầm lẫn nhãn mác với sức sống của tờ báo trong lòng xã hội. Sự lựa chọn và đánh giá của đông đảo bạn đọc là chuẩn xác nhất, đáng tin cậy hơn mọi điều khác.
Điều không thể phủ nhận là nhà báo rất có vị thế, tiếng nói trong xã hội. Báo chí được xem như thứ quyền lực, thậm chí siêu quyền lực. Thời xa xưa, các ký giả (để chỉ nhà báo) khiến cả tầng lớp cai trị cũng phải gờm. Trong tác phẩm Giông tố của nhà văn Vũ Trọng Phụng, Nghị Hách là kẻ thét ra lửa, tiếng tăm lừng lẫy cả mấy tỉnh Bắc Kỳ, đến cả quan thống sứ cũng có lúc phải nhờ cậy, nhưng khi nghe tôi tớ bẩm rằng có ký giả đang đến điều tra vụ việc liên quan, lão lo sợ giật mình thon thót. Sức mạnh của báo chí là công bố thông tin, công khai minh bạch, nhất là những thứ mà ai đó cố tình giấu diếm.
Thông tin chính xác, đầy đủ, nhanh chóng, khách quan, góp phần nâng cao hiểu biết, dân trí, đó là những điều mà người dân mong mỏi ở nền báo chí nước nhà.
Quy hoạch báo chí*
Dịch vi rút Vũ Hán, ở khía cạnh nào đó có tác dụng làm cho người ta quên. Quên nhiều thứ ở trên đời khi chỉ chăm chăm vào nó. Ngày lễ trọng của nhà báo quốc doanh chẳng hạn, vừa mới tíu ta tíu tít, hớn ha hớn hở, nhắc nhau “mắt sáng bút sắc lòng trong”, chưa trôi được 4 hôm đã quên tiệt, chẳng ai nhắc tới nữa. Có nhẽ chỉ còn mình tôi, cũng chả phải duyên nợ gì, mà chỉ bởi đã hứa sẽ có phần tiếp theo.
Cứ sổ toẹt ra thế này, ở đâu có tự do báo chí thì có, chứ xứ này thì không. Ông Đinh Thế Huynh, có thời nhân vật số 2 của triều đình-phủ chúa, trước khi lặn một hơi không sủi tăm, năm 2011 đã từng lớn tiếng trước bàn dân thiên hạ, rằng nước nào đa nguyên đa đảng thì kệ họ, nước ta không có chỗ cho đa nguyên đa đảng, dứt khoát không đa nguyên đa đảng; nơi nào tự do báo chí cũng kệ, nơi này báo chí phải chịu sự lãnh đạo của đảng. Hình như khi ấy đương sự nghĩ mình sắp là tổng bí thư nên lập ngôn đúng giọng điệu nhân vật số 1. Còn bây giờ đương sự làm gì, ở đâu, ra làm sao…, chịu.
Cùng giọng với Huynh Đinh, đồng chí X, tức Nguyễn Tấn Dũng, lúc chưa bị đánh bật khỏi ghế tể tướng, cũng hò hét kinh lắm. Đương sự 3X năm 2012 từng chém dứt khoát không có tự do báo chí, không chấp nhận báo chí tư nhân. Lúc ấy thì phần phật thế thôi, biết đâu bây giờ lại tiếc, giá như đang cờ trong tay ai người ấy phất, cho ra phát báo chí tư nhân, tự do báo chí, sẽ có thứ mà dùng trong cảnh hùm thiêng khi đã sa cơ cũng hèn. Cả Dũng và Huynh, không biết giờ này có muốn đính chính những điều mình đã hùng hổ nói văng mạng không. Giá “hồi xưa” đừng cấm báo chí tư nhân, đừng cấm đa nguyên đa đảng thì, thì… Tôi tòng sự nghề báo khi các đương sự đang thét ra lửa nên biết rõ chuyện hai ông kễnh chứ chả phải bịa đặt, nói phét cho sướng miệng.
Cái dự án quy hoạch báo chí có từ thời Huynh, Dũng, Son, thậm chí manh nha trước đó, nhưng các đương sự chưa kịp hành động, hoặc chưa đủ võ, chưa có thời cơ chín muồi… nên phải đợi tới tay các đàn em là Thưởng, Tuấn mới thành hiện thực. Đảng tất nhiên làm gì chẳng đúng theo ý đảng, chứ dư luận cho rằng đây là một bước thụt lùi của nền báo chí vốn chưa có tự do, là cách cưỡng bức bằng quyền lực, đưa tất cả vào khuôn phép chuyên chính, đeo cho báo chí quốc doanh vốn đã nhẫn nhục ngoan ngoãn cái vòng kim cô để dễ bề trị. Ai tin chuyện quy hoạch báo chí nhằm mục đích báo chí phát triển như đảng nói thì cứ tin, còn tôi quyết không tin.
Trong cuộc “cải cách báo chí” vừa qua, tuyên giáo và 4T thương ai thì kẻ đó được nhờ, họ cóc cần quy định, càng không thèm đếm xỉa tới quyền tự do ngôn luận và tự do báo chí như những nước văn minh, dân chủ.
Nói thẳng ra, nếu họ quy hoạch để nhằm mục đích triệt bớt những tờ báo ăn bám, tiêu tốn ngân sách, báo gói xôi, báo lá cải vô bổ làm băng hoại xã hội, những báo địa phương (cơ quan của đảng bộ…) chỉ vài trăm người đọc, dùng tiền ngân sách in xong rồi biếu là chính, những báo chủ trương chống lại đất nước, dân tộc, nhân dân… thì việc dẹp bớt, quy hoạch thắt chặt là phải. Chả cần tồn tại những thứ ấy, lại càng không cần chi tiền thuế của dân nuôi những thứ ấy. Quy hoạch vậy rất đáng hoan nghênh, ủng hộ.
Nhưng không, căn vào bản quy hoạch và từng bước thực hiện quy hoạch thì chỉ thấy họ làm cải lương, nửa vời, làm để chứng tỏ quyền lực, ra vẻ ta đây. Mà quy hoạch để làm gì, khi gần 900 tờ báo, tạp chí, cơ quan báo đài, truyền thông chỉ răm rắp làm theo cái gậy đe nẹt của trung ương tập quyền. Đã buộc và chấp nhận định hướng, đã “tuân chỉ” thì đừng nói tới tự do. Có quy hoạch giời cũng vẫn thừa. Chỉ cần 1 tờ đã là quá nhiều. Còn đối với nhu cầu, khao khát thông tin đa chiều của dân chúng thì vạn tờ vẫn thiếu. Một khi còn độc quyền thông tin, cấm cản tự do báo chí, có tổ chức quy hoạch trăm lần cũng chả giải quyết được gì. Thừa vẫn thừa, mà thiếu vẫn thiếu.
Quy hoạch tào lao
Nhiều lúc ngẫm nghĩ (đang dịch, bị cấm túc tại gia, rảnh rỗi sinh nông nỗi – nỗi chứ không phải nổi, nên càng nghĩ tợn), cái gọi là quy hoạch báo chí của tuyên giáo-truyền thông chỉ sặc mùi trấn áp, cải lương, thậm chí mùi tiền.
Những kẻ sinh ra nó áp dụng nó, cùng với bộ sậu quen giọng tung hô, ca rằng đây là cuộc cách mạng, bước ngoặt phát triển quan trọng, thay đổi về chất… của nền báo chí nước nhà. Còn dư luận, nhất là những người “ở trong chăn mới biết chăn có rận” nhác qua đã hiểu nó chẳng khác gì cuộc đàn áp báo chí, nhằm quy về một mối để đảng dễ bề sai khiến. Lâu nay xứ này đã vốn không có tự do báo chí, sau cuộc quy hoạch đàn áp chỉ còn chim hót trong lồng, mong mỏi “bay thẳng cánh muôn trùng tiêu hán” mãi mãi là ước mơ xa vời.
Cách đây ít hôm, tôi được nghe kể tờ báo (chịu nạn quy hoạch nên giờ chuyển thành tạp chí) mà tôi từng có mấy năm tòng sự, tạp chí điện tử Một Thế Giới, bị phạt rất vô lý. Không phải tôi đã làm cho “nó” mà bênh khen nhưng phải nói rằng mặc dù là “tờ báo” trẻ, mới có 7 niên, nhưng nó dõng dạc, mạnh mẽ, quyết liệt khi phản ánh cuộc sống xã hội. Nó đã làm được những điều mà nhiều báo lớn chưa làm được hoặc không dám, nhất là trước cường quyền, cái xấu cái ác. Đùng một cái, đụng phải quy hoạch trấn áp, Một Thế Giới bị biến thành tạp chí.
Ta thừa hiểu, theo quy định của nhà cai trị xứ này, khi là tạp chí của một hội chuyên thông tin về khoa học công nghệ, thì tôn chỉ, mục đích, phương hướng, nhiệm vụ, đối tượng… sẽ bị siết bị trói ra sao. Đời thuở nhà ai, báo chí đeo vòng kim cô như vậy thì còn làm được trò gì. Tạp chí, lại dạng điện tử phải cạnh nhau từng phút, chỉ quanh quẩn dăm ba thông tin về khoa học công nghệ, trong khi cuộc sống xã hội ngùn ngụt thời sự nóng bỏng, nói thẳng toẹt ra, tạp chí múa tay trong bị ấy ma nó đọc. Ai mà thèm quan tâm, trừ những anh khùng dở dở ương ương. Muốn tồn tại, muốn có bạn đọc, phải lăn vào cuộc đời phong phú, đa dạng, bỏng rẫy. Một Thế Giới hiểu được điều đó. Rồi tai vạ xảy ra.
Sau khá nhiều bài phản ánh hiện thực xã hội diễn ra ở khu vực ĐBSCL (một vùng trũng, vùng sâu vùng xa về thông tin), trong đó có Cần Thơ, nó đã bị kiện. Chính quyền và Sở 4T Cần Thơ tự ái bị nó vạch áo cho người xem lưng nên mách trung ương, cuối cùng tìm được cớ, quy Một Thế Giới tội không hoạt động đúng tôn chỉ mục đích, “thực hiện không đúng nội dung ghi trong giấy phép hoạt động tạp chí”, lẽ ra chỉ được đăng bài nội dung về khoa học-công nghệ, thì lại chống tham nhũng, nhảy sang những vấn đề về chính trị, xã hội, kinh tế.
Mấy ông bà con trời ở Cần Thơ còn sụt sùi kể lể, ối làng nước ôi, nó đăng “Cần Thơ: Ô tô dán logo an ninh miền Bắc là của công ty tư nhân”, “Cần Thơ: Xem xét xử lý tài khoản Facebook Lộc Tô Châu”, “Cần Thơ đề nghị nhiều đơn vị, cá nhân cung tiến cây xanh cho đền thờ vua Hùng”, “Bí mật trong quán karaoke Red Diamond tại đường Phạm Ngọc Thạch, cảnh sát phát hiện 32 người dương tính”, “Cần Thơ: Ô tô tải đang chạy văng bánh làm móp đầu xe khách”…
Mấy quan hống hách ấy nằng nặc đòi chặn tài khoản, xử phạt Một Thế Giới về “nội dung của các bài viết hoàn toàn không liên quan đến lĩnh vực khoa học và công nghệ”. Điều lạ là, họ phách lối và nhố nhăng, gửi công văn lên Bộ TT-TT, lên Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC), “cấp trên” cũng cứ nhắm mắt đồng ý, đè Một Thế Giới ra phạt, thậm chí đã có thời gian chặn tên miền của nó, không khác gì đình bản.
Tôi hỏi các ông các bà quan quyền Bộ 4T, VNNIC và Sở 4T Cần Thơ, thế sao hằng ngày không đè tạp chí Một Thế Giới cũng như rất nhiều tạp chí in và điện tử khác ra mà phạt sự “vi phạm”, khi chúng thông tin về đại hội đảng, về bầu cử quốc hội, về hoạt động của chính quyền, về đủ thứ kinh tế-xã hội, bảo vệ biển đảo, thậm chí về tổng thống Mỹ, về sức khỏe Kim Jong-un…
Tôi biết chắc những chuyện đó không liên quan gì tới tôn chỉ mục đích của rất nhiều tạp chí. Nói đâu xa, tạp chí điện tử Zing.vn, thuộc Hội Xuất bản Việt Nam, cứ như ông bà quy định thì nó chỉ được loanh quanh trong lĩnh vực xuất bản, nhưng thử truy cập nó xem nào, không thiếu bất cứ đề tài chủ đề gì, kể cả mấy cô người mẫu lộ hàng, chuyện bắt ông này, kỷ luật ông nọ, có tất tần tật. Sao không phạt nó đi, lại chỉ nghe Cần Thơ tâu bậy rồi ăn hiếp những cơ quan báo chí tử tế nhưng… ít tiền. Ngồi ghế quản lý nhà nước cấp quốc gia mà cái đầu chỉ chứa tư duy tầm làng xã, nên về đuổi gà cho vợ có lẽ hợp hơn.
Ban, bộ, sở ra cái vẻ nghiêm túc thực hiện quy hoạch báo chí và quản lý, xử lý nghiêm, nhưng thiên hạ thừa biết kiểu nghiêm của các ông bà. Liệu có ẩn khuất trong chuyện một loạt tờ báo in ở TP.HCM nhẽ ra theo đúng quy hoạch phải gộp hẳn vào vài tờ báo “mẹ” thì lại chạy chọt được nơi chống lưng để tồn tại. Thành ủy chỉ 1 tờ SGGP cũng quá thừa, nay sao lắm báo trực thuộc thế (quản những 4 tờ: SGGP, Tuổi trẻ, Phụ nữ TP.HCM, Người lao động). Ủy ban cũng lắm thế (quản 5 tờ: báo Pháp luật, tạp chí Du lịch, tạp chí Giáo dục, tạp chí Doanh nhân Sài Gòn, tạp chí Kinh tế Sài Gòn).
Sau quy hoạch, không mất tờ nào, báo in cứ in, điện tử cứ điện tử, như cuộc cách mạng ở làng Mùi mà AQ tham gia. Thiên hạ đùa rằng cứ tưởng giang hồ xã hội đen mới có bảo kê, hóa ra không phải. Rốt cuộc quy hoạch báo chí đã thành công tốt đẹp nhưng vẫn y nguyên. Quy hoạch chỉ là trò đùa của những kẻ thích đùa, và tai họa đối với những anh không “biết điều”.
Không cần quy hoạch. Chỉ cần quản lý báo chí bằng pháp luật. Ai muốn ra báo cứ ra, báo in hoặc báo điện tử đều được. Thích báo cho báo, muốn tạp chí cho tạp chí, tùy vào khả năng và ý nguyện. Thông tin không hạn chế. Báo của hội nuôi ong nhưng muốn phản ánh tình hình chiến sự Syria hoặc chuyện ngăn dịch Vũ Hán, tha hồ, miễn là tôn trọng sự thật khách quan.
Lấy pháp luật tử tế (chứ không phải gông cùm) để điều chỉnh mọi hoạt động của báo chí. Nếu vi phạm (chẳng hạn phản nước, hại dân, vô đạo đức…) thì phạt, đình bản, tước giấy phép. Xây dựng một nền báo chí đa dạng, sinh động, tự do khoe sắc hương, không có vòng kim cô, chỉ thượng tôn pháp luật. Lẽ dĩ nhiên phải là thứ pháp luật đàng hoàng, tử tế, văn minh, chứ không phải kiểu “mày nói xấu đảng thì tao phạt mày”.
Và điều quan trọng, mỗi cơ quan báo chí truyền thông phải tự nuôi sống mình, kể cả báo lẫn đài phát thanh, đài truyền hình. Tuyệt đối không dùng ngân sách nuôi những tờ giấy gói xôi, những đài chỉ chuyên nịnh nọt tô vẽ. Đấy mới là thứ cần quy hoạch, dẹp bỏ.
(Còn tiếp)
N.T.
Nguồn: FB Nguyễn Thông
ĐẠO ĐỨC BÁO CHÍ TRONG MÔI TRƯỜNG KỸ THUẬT SỐ:
THÁCH THỨC VÀ THÍCH NGHI
ĐỖ THƠM/ GDVN 28-6-2021
Trong 2 ngày, 24 -25/6, Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với UNESCO tổ chức “Hội thảo về quy tắc đạo đức báo chí trong môi trường kỹ thuật số: Thách thức và thích nghi của Việt Nam”. Hội thảo diễn ra dưới hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.
Hội thảo này nằm trong khuôn khổ các hoạt động hợp tác giữa Việt Nam và UNESCO trong lĩnh vực thông tin và truyền thông, do Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam tổ chức.
![]() |
Quang cảnh buổi hội thảo. Ảnh: Đ.T |
Cùng với sự phát triển của các phương tiện truyền thông mới với sự hỗ trợ của các công nghệ tiên tiến hiện nay, Việt Nam, các nước ASEAN cũng như nhiều nước trên thế giới đang phải đối mặt với nhiều thách thức trên môi trường số, đặc biệt là thời gian gần đây vấn nạn tin giả, thông tin sai lệch… trên mạng internet ngày càng trở nên nghiêm trọng.
Mục tiêu chính của hội thảo nhằm nâng cao năng lực và tăng cường nhận thức cho các nhà báo, các nhà quản lý, những người hoạt động trong lĩnh vực truyền thông, báo chí của Việt Nam để đối phó với những thách thức trong kỷ nguyên số.
Đồng thời, đưa ra báo cáo khuyến nghị về việc xây dựng và ban hành các nguyên tắc đạo đức báo chí trên môi trường số của Việt Nam cũng như xây dựng mạng lưới và tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực đạo đức báo chí trên môi trường số, hướng tới mục tiêu chung của UNESCO về bảo vệ và xây dựng năng lực cho các nhà báo.
Hội thảo cũng chia sẻ kinh nghiệm của các nước thành viên UNESCO trong việc xây dựng và triển khai Bộ quy tắc đạo đức báo chí để thích ứng trong môi trường số. Hội thảo gồm 4 chủ đề chính: Khái niệm đạo đức báo chí và hệ quả; Kỷ nguyên số, truyền thông đa phương tiện mới và sai phạm thường gặp khi đưa tin trên mạng; Chia sẻ kinh nghiệm thực thi Quy tắc đạo đức báo chí trong môi trường số tại châu Âu và một số nước thành viên UNESCO; Thực tiễn triển khai các quy định liên quan đến đạo đức báo chí trong môi trường số tại Việt Nam.
Dựa trên kinh nghiệm của UNESCO, Liên minh châu Âu và một số nước, liên hệ tình hình thực tế tại Việt Nam, thông qua các phiên thảo luận giữa các diễn giả, các nhà quản lý và các nhà báo tham dự, hội thảo dự kiến sẽ đưa ra các khuyến nghị về Bộ quy tắc đạo đức báo chí trên môi trường số của Việt Nam.
Trong bài tham luận của mình, bà Sasion Kamon, chuyên gia dự án Phát triển truyền thông của UNESCO tại Bangkok, cho rằng, sự phát triển của môi trường số đã thay đổi hoàn toàn cách sản xuất và truyền đạt thông tin, từ đó khái niệm “nhà báo” và “báo chí” cũng được mở rộng.
"Ngoài những người làm báo chuyên nghiệp, còn có các nhà báo không chuyên, những người làm truyền thông, các blogger và những "nhà báo công dân" khi họ tham gia vào các hình thức tự xuất bản trên Internet. Trước sự thay đổi đó, các tiêu chuẩn đạo đức báo chí cũng cần cải tiến để phù hợp với xu thế," bà Sasion Kamon nói.
Báo chí là một hoạt động cần tuân theo các tiêu chuẩn đạo đức, truyền tải những thông tin đã được kiểm chứng vì lợi ích cộng đồng. Vì vậy, nguyên tắc cốt lõi của báo chí là đảm bảo tính chính xác, sự độc lập, công bằng, bảo mật, tính nhân đạo, trách nhiệm xã hội và sự minh bạch.
Trong phần thảo luận chiều ngày 24/5, đại biểu đến từ Cục Báo chí nêu vấn đề vi phạm bản quyền trong môi trường số hiện nay đang ngày càng nghiêm trọng và phức tạp và cho rằng đó là một phạm trù đạo đức báo chí.
Vị đại biểu này đặt câu hỏi đến ông Mogens Blicher Bjerregard – Chủ tịch Liên đoàn báo chí EU về kinh nghiệm của EU trong việc ngăn chặn hành vi vi phạm bản quyền báo chí trên không gian mạng? Như chia sẻ của ông Mogens Blicher Bjerregard về mô hình Hội đồng báo chí ở một số nước, vậy việc mời đại diện của Google và Facebook vào Hội đồng báo chí có thể tăng cường việc ngăn chặn phát tán các tin, bài vi phạm bản quyền báo chí trên các nền tảng xuyên biên giới hay không?
Ông Mogens Blicher Bjerregard cho hay, ở các nước EU đã có luật bản quyền EU, đó là cơ sở để báo chí, các nhà xuất bản sẽ cấp phép cho các nơi sử dụng. Nếu làm được, thì các nền tảng xã hội cũng phải có giấy phép khi sử dụng thông tin. Công dân cũng sẽ sử dụng các nền tảng này an toàn hơn.
Ông cho rằng, duy trì được bản quyền thì sẽ bảo vệ được đạo đức của nhà báo. Vấn đề bản quyền, đạo đức nghề nghiệp rất quan trọng, việc sử dụng hình ảnh cần cân nhắc, để làm sao bạn đọc tin tưởng nhà báo. Hình ảnh chỉ được sử dụng khi nó có giá trị thông tin chính xác… Cũng theo Chủ tịch Liên đoàn báo chí EU, các Hội đồng có từng quốc gia nên việc mời đại diện của Google và Facebook tham gia là khó.
Trong phiên thảo luận ngày 25/6, các chuyên gia sẽ đưa ra báo cáo khuyến nghị về việc xây dựng và ban hành các nguyên tắc đạo đức báo chí trên môi trường số của Việt Nam. Từ kinh nghiệm của các nước khác, các chuyên gia cũng sẽ chia sẻ cách thức xây dựng mạng lưới và tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực đạo đức báo chí trên môi trường số hướng tới mục tiêu chung của UNESCO về bảo vệ và xây dựng năng lực cho các nhà báo.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét